Wednesday, October 14, 2026

Η Σαουδική Αραβία στις Συμπληγάδες Πέτρες...

H Σαουδική Αραβία μέχρι και την Αραβική επανάσταση του 1916 περιοριζόταν εδαφικά στις οάσεις του Nέγκεντ ,όπου ήταν και η πρωτεύουσα, το Ριάντ. Στο κέντρο ακριβώς με έκταση όσο το 1/6 της σημερινής έκτασης της.


 Ο Χουσεΐν μπιν Αλί (Σαρίφ της Μέκκας) και η δυναστεία των Χασεμιτών, σε συνεργασία με τη Βρετανική Αιγυπτιακή Εκστρατευτική Δύναμη ξεκίνησαν την απελευθέρωση από τους Οθωμανούς και όραμα τη δημιουργία ενός ενιαίου, ανεξάρτητου αραβικού κράτους που θα εκτεινόταν από το Χαλέπι (Συρία) έως το Άντεν (Υεμένη). Μετά το τέλος του πολέμου και την κατάληψη της Δαμασκού, οι προσδοκίες των Αράβων διαψεύστηκαν, τα εδάφη της Μέσης Ανατολής χωρίστηκαν τελικά υπό βρετανικό και γαλλικό έλεγχο ματαιώνοντας το όραμα του ενιαίου αραβικού κράτους. 

Έτσι αφού το όραμα το έθαψε ο Λόρενς στην άμμο στην συνέχεια προσπάθησε να το επεκτείνει όσο περισσότερο μπορούσε. Απέκτησε αρχικά διέξοδο στον Περσικό Κόλπο με την κατάληψη της περιοχής που ονομαζόταν Αλ-Xάσα (1913) και συνέχισε να επεκτείνεται με την προσάρτηση της Χετζάζης και των ισλαμικών Αγίων Τόπων, Μέκκας και Μεδίνας (1924). 

Τη δεκαετία του 1930, τρεις επαρχίες της Υεμένης η Ναζράν(NAJRAN), η Ασίρ(ASIR) και η Ιζάν(JIZAN) πέρασαν στην δικαιοδοσία της Σαουδικής Αραβίας, οι δυτικές αυτές περιοχές της Υεμένης αποτελούσαν ένα αρκετά εύφορο κομμάτι γης με αρκετές βροχοπτώσεις το οποίο και στέρησαν απο τον ήδη ταλαιπωρημένο λαό της. Το 1932 οι περιοχές αυτές (Χετζάζ και του Νεζντ) ενώθηκαν ως το βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας. Ο Ιμάμης Χουσεΐν, ο τελευταίος βασιλιάς της Υεμένης, αναγκάστηκε να παραχωρήσει τις 3 επαρχίες στους Σαούντ υπό την απειλή των βρετανικών όπλων. Τα νότια σύνορα του βασιλείου με την Υεμένη διαμορφώθηκαν το 1934 με τη συνθήκη του Ταΐφ, τερματίζοντας έναν βραχύβιο μεθοριακό πόλεμο μεταξύ τους. Οι στρατιωτικές και πολιτικές επιτυχίες του Αμπντούλ Αζίζ δεν είχαν μέχρι τότε οικονομικό αντίκτυπο παρά μόνο μετά την ανακάλυψη τεράστιων κοιτασμάτων πετρελαίου το 1938 στην ανατολική Αραβία. 

Αναπτυξιακά προγράμματα ξεκίνησαν μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και το 1949 η εξόρυξη του πετρελαίου ήταν σε πλήρη ανάπτυξη, που την εκμετάλλευση των πετρελαίων ανέλαβε η αμερικανική εταιρεία Aramco. 

Το 1953 ο Σαούντ διαδέχθηκε τον πατέρα του Αμπντούλ Αζίζ, αλλά μέσα σε λίγα χρόνια το βασίλειο κινδύνεψε από την οικονομική κακοδιαχείρισή του, με συνέπεια ο Σαούντ να παραιτηθεί από τον θρόνο υπέρ του Φαϊζάλ το 1964 και για μια δεκαετία προχώρησε την χώρα με τρομερή ανάπτυξη για τον λαό.

Σε μια θρησκευτική γιορτή, ο βασιλιάς Φαϊζάλ της Σαουδικής Αραβίας πυροβολήθηκε και σκοτώθηκε από τον ανιψιό του. Ο Φαϊζάλ εκσυγχρόνισε τη χώρα του χρησιμοποιώντας εκατομμύρια δολάρια από τα έσοδα του πετρελαίου για να βελτιώσει την καθημερινή ζωή του λαού του και να ενισχύσει τη θέση της Σαουδικής Αραβίας στη διεθνή κοινότητα. Ο Φαϊζάλ θεωρούνταν ο πιο προοδευτικός, ο πιο καθαρός και ο πιο μορφωμένος από τους Σαουδάραβες βασιλιάδες. Έκανε πολλές βελτιώσεις στη χώρα του. Αύξησε την παραγωγή πετρελαίου και χρησιμοποίησε τα κέρδη για να κατασκευάσει εργοστάσια, λιμάνια, διυλιστήρια και νοσοκομεία, καθώς και για να αποκτήσει όπλα και να αυξήσει το μέγεθος του στρατού του. Εισήγαγε κοινωνικές μεταρρυθμίσεις, προσφέροντας περισσότερες εκπαιδευτικές ευκαιρίες σε κορίτσια και γυναίκες. Ουσιαστικά ήταν και ο μόνος Βασιλιάς που δεν υποστήριζε αποκλειστικά τις Εβραϊκές ορέξεις στην περιοχή της Μέσης Ανατολής. Ανησυχούσε για τον πόλεμο του Γιομ Κιπούρ του 1973 μεταξύ του Ισραήλ και των αραβικών κρατών και για τη διεθνή θέση της Σαουδικής Αραβίας στη βιομηχανία πετρελαίου. Κίνητρα και δωροδοκίες από προηγουμένως περιφρονητικές κυβερνήσεις άρχισαν να περιορίζονται και ο βασιλιάς Φαϊζάλ γινόταν μια ισχυρή διεθνής δύναμη. Στις αρχές της δεκαετίας του 1970, ο βασιλιάς βρισκόταν στο απόγειο του παγκόσμιου κύρους του λόγω της έξυπνης χρήσης του πετρελαίου της χώρας του και της εξάρτησης του κόσμου από αυτό. Μετά τον θάνατό του, πιο παραδοσιακές παρατάξεις προώθησαν τον Ουαχαμπισμό και την επακόλουθη άνοδο του τζιχαντισμού και της παγκόσμιας τρομοκρατίας. Το 1982 ανέλαβε την εξουσία το 1982 και στη συνέχεια ο βασιλιάς Φαχντ, γνωστός ως ο πιο διεφθαρμένος μονάρχης του βασιλείου. Η διαφθορά κατά τη βασιλεία του ήταν ιδιαίτερα έντονη, ενώ οι γιοι του απέκτησαν δημόσια περιουσία και εμπορεύονταν ιδιωτικά το κρατικό πετρέλαιο. Η διαφθορά κατά τη βασιλεία του ήταν ιδιαίτερα έντονη, ενώ οι γιοι του απέκτησαν δημόσια περιουσία και εμπορεύονταν ιδιωτικά το κρατικό πετρέλαιο, και οι απόγονοι του κυβερνούν μέχρι και σήμερα.

Το 1990, οι Σαουδάραβες και ο βασιλιάς Φαχντ είχαν στείλει έναν ουαχαμπιτικό ιεροκήρυκα(η επίσημη και κύρια μορφή του σουνιτικού Ισλάμ της Σαουδικής Αραβίας ) στην Υεμένη για να τους προσηλυτίσει εδαφικά και θρησκευτικά, και αυτό οδήγησε σε συγκρούσεις με τους αυτόχθονες σιίτες Ζάιντι και το 2014 οδήγησε σε μια επανάσταση κατά της κυβέρνησης του Αλί Αμπντουλάχ Σαλέχ, η οποία επέτρεψε στους Σαουδάραβες να αποκτήσουν ιδεολογικό έρεισμα. Οι Χούθι, μια φυλή σιιτών Ζάιντι με μακρά παράδοση στην περιοχή, συμμάχησαν με άλλες φυλές και κατάφεραν να ανατρέψουν την δοσίλογη και φύλα προσκείμενη στους Σαουδάραβες κυβέρνηση στη Σαναά. Τότε ο πρίγκιπας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, της Σαουδικής Αραβίας, ξεκίνησε πόλεμο εναντίον των Χούθι και των συμμάχων τους για να αποκαταστήσει την κυβέρνηση της Υεμένης. 

Οι Σαουδάραβες, με τη βοήθεια των ΗΠΑ, εξαπέλυσαν μια μεγάλης έντασης επίθεση με ομοβροντίες βομβαρδισμών που σκότωσε πολλούς Υεμενίτες, και επέβαλαν αποκλεισμό της χώρας. Με πληρωμένους μισθοφόρους και τις πλάτες του αμερικανικού στρατού η Σαουδική Αραβία προσπαθούσε να κρατήσει καθηλωμένες και μακριά τις σιϊτικές φυλές με πρώτη την φυλή των χούθι. Στις αρχές του 2022 όμως οι φυλές αυτές εγκαθιδρύθηκαν ως κυβέρνηση σε ποσοστό περίπου 70% του πληθυσμού της Υεμένης με πρωτεύουσα την Σαναά, και με τη βοήθεια του Ιράν, κατάφεραν να κατασκευάσουν και να αποθηκεύσουν χιλιάδες μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους, απέκτησαν τεχνογνωσία και έσκαψαν στοές ακολουθώντας τα βήματα των Ιρανών. Τον Οκτώβριο του 2023, σε υποστήριξη των Παλαιστινίων που μάχονται στη Γάζα, οι Χούθι άρχισαν να στοχοποιούν ισραηλινά και αμερικανικά πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα. Τον Μάρτιο του 2025, η κυβέρνηση Τραμπ, με την υποστήριξη της Μεγάλης Βρετανίας, εξαπέλυσε αεροπορικές και ναυτικές επιδρομές εναντίον στόχων της Άνσαρ Αλλάχ στην Υεμένη. Η εκστρατεία δεν οδήγησε σε νίκη και μετά από περίπου δύο μήνες, οι ΗΠΑ κήρυξαν μονομερώς τον εαυτό τους νικητές και υποχώρησαν. 

Οι Σαουδάραβες βομβάρδισαν το αεροδρόμιο της Σαναά με σκοπό να αποτραπεί η προσγείωση ενός αεροπλάνου από το Ιράν που μετέφερε μια αντιπροσωπεία της Υεμένης που παρευρέθηκε στην κηδεία του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, και οι μαχητές Χούθι εξαπέλυσαν αντεπίθεση εναντίον των δυνάμεων που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία, στις σφοδρότερες μάχες μεταξύ των δύο πλευρών εδώ και χρόνια. 

Ενώ οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε κατάπαυση του πυρός, ο πρίγκιπας διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, ο οποίος είναι πλέον ο μοναδικός ηγεμόνας της, καταφέρνει να διατηρήσει τη θέση του μόνο με τη βία, εξαγοράζει μερικούς από τους φυλετικούς ηγέτες και τον πληθυσμό των Αράβων και σπάει την εκεχειρία. 

Οι Υεμενίτες είναι έμπειροι πολεμιστές και απάντησαν στις σαουδαραβικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεγάλου βεληνεκούς και πυραύλους απο την υπόγεια φαρέτρα τους. Η σαουδαραβική αεράμυνα, εξαντλημένη μετά την εξάντληση των πυρομαχικών της εναντίον ιρανικών πυραύλων που στοχεύουν το Ισραήλ, βρίσκεται σε αταξία . 

Οι Υεμενίτες έχουν μάθει να εξαπολύουν μικτές επιθέσεις με drones και πυραύλους, μπερδεύοντας την αεράμυνα, η οποία τους επιτρέπει να χτυπούν στόχους εντός της Σαουδικής Αραβίας κατά βούληση. Την τελευταία εβδομάδα κατάφεραν να χτυπήσουν τερματικούς σταθμούς επιβατών στο διεθνές αεροδρόμιο του Ριάντ, θέτοντας σε κίνδυνο τα σχέδια του Μπιν Σαλμάν να μετατρέψει τη χώρα σε κέντρο διεθνών επιχειρήσεων. Οι χερσαίες δυνάμεις της Υεμένης είναι πιθανό σύντομα να εισέλθουν στις πρώην επαρχίες της Υεμένης στη νότια Σαουδική Αραβία (και φυσικά, υπάρχουν σημαντικά αποθέματα πετρελαίου στις τρεις βόρειες επαρχίες που έκλεψε η Σαουδική Αραβία από την Υεμένη).

Περαιτέρω επιθέσεις σε αεροδρόμια της Σαουδικής Αραβίας θα μειώσουν τη διεθνή φήμη της. Περισσότερες επιθέσεις στις πετρελαϊκές της εγκαταστάσεις θα μειώσουν τα έσοδά της. Ο ρόλος του Μπιν Σαλμάν δεν είναι τόσο εξασφαλισμένος όσο φαίνεται. Αφού κέρδισε τη θέση του πρίγκιπα διαδόχου, φυλάκισε αρχηγούς φυλών της Υεμένης και ανταγωνιστικά μέλη της οικογένειάς του. Τα πολλά αποτυχημένα ματαιόδοξα έργα του έχουν κοστίσει πολλά χρήματα χωρίς να έχουν αποδώσει πολλά, και οι μέρες που οι Σαουδάραβες μπορούσαν να ανατινάζουν τρένα με τη βοήθεια των Άγγλων (Λόρενς) έχουν περάσει προ πολλού.

Το Channel 14 του ισραηλινού καθεστώτος ανέφερε ότι η ζημιά που προκλήθηκε από τις επιθέσεις της Υεμένης στις εγκαταστάσεις της Saudi Aramco είναι σημαντικά μεγαλύτερη από ό,τι αναγνωρίζεται επίσημα, ενώ η Wall Street Journal προειδοποίησε ότι η ευρύτερη περιφερειακή σύγκρουση αυξάνει το οικονομικό βάρος για το Ριάντ, απειλώντας τις επενδύσεις και ωθώντας τον Σαουδάραβα πρίγκιπα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν στην έξοδο. 

Η Ανσαρ αλλάχ επιτίθεται σε ολόκληρη τη Σαουδική Αραβία, εκτός από τη Μέκκα και τη Μεδίνα -τον τάφο του Μωάμεθ- αυτό δείχνει ποιές θα είναι οι εξελίξεις το επόμενο διάστημα. Από καθαρά στρατηγική άποψη, η Σαουδική Αραβία είναι «αναλώσιμη» για την Δυτική Αυτοκρατορία. Το Ιράν δεν θα δεχτεί ξανά αμερικανικό στρατό στον Περσικό Κόλπο και έχει τα μέσα να το αποτρέψει. Αυτό σημαίνει ότι το πετρέλαιο της Σαουδικής Αραβίας θα σταματήσει να ρέει μέσω του αμερικανικού ελέγχου στις αγορές αλλά και στις υπόλοιπες υποτελείς χώρες της Μέσης Ανατολής και φυσικά το Ισραήλ. Αυτη η εξέλιξη αναγκάζει το Ισραήλ να προσπαθήσει να αποκτήσει τις δικές του πηγές μαύρου χρυσού στα υπεράκτια πεδία κοντά στη Γάζα και τον νότιο Λίβανο, μέσω γενοκτονίας και προσάρτησης. Η άμμος θα καταπιεί αυτή την άπληστη «δυναστεία».Το έδαφος κατά μήκος των συνόρων Υεμένης-Σαουδικής Αραβίας είναι εξαιρετικά τραχύ και ορεινό , και είναι ακριβώς το είδος του περιβάλλοντος στο οποίο οι μαχητές Χούθι είναι πολύ συνηθισμένοι και επιδέξιοι στο να ζουν και να μάχονται . Πρέπει να είναι δελεαστικό για τους μαχητές Χούθι να πολεμήσουν στην εξαιρετικά ορεινή περιοχή που κάποτε ήταν Υεμένη, και τουλάχιστον να καταλάβουν την πόλη Τζιζάν/Τζαζάν, όπου βρίσκονται μεγάλα διυλιστήρια πετρελαίου. Το κοντινό μέλλον θα περιλαμβάνει την απόσχιση τμημάτων της πλούσιας σε πετρέλαιο βορειοανατολικής περιοχής που κυριαρχείται από Σιίτες, ενώ στα νοτιοδυτικά, την αποκατάσταση της παλιάς Υεμένης στις περιοχές όπου εξακολουθούν να κυριαρχούν οι πληθυσμοί της Υεμένης και των "συμπαθούντων" της.

Η Κίνα σε μια πιθανή διάλυση ή κατάρρευση της Σαουδικής Αραβίας θα χρειαστεί νέες συνεργασίες καθότι έχει επενδύσει αρκετά στην Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Κερδισμένοι βγαίνουν οι Ιρανοί και οι Υεμενίτες, που στην πορεία θα δώσουν πολλά στην αντίσταση της Χεζμπολάχ του Λιβάνου και στην Χαμάς στην Γάζα.

No comments: